gebieden met daarrond een systeem van verdedigingstorens. (verdedigingssysteem late oudheid)

( 1^e helft 16^e eeuw) ligt in het verlengde van een lange reeks hervormingsbewegingen sinds de 11^e eeuw. Haar afbakenende functie is even betwistbaar als bij renaissance en humanisme.

verstedelijking. de geleidelijke uitbreiding van intensief bewoonde gebieden, als gevolg van bevolkingsgroei en veranderingen in het levenspatroon van de bevolking. Meestal gaat verstedelijking ten koste van landbouw- of natuurgebieden.

christelijke Westen is aanvankelijk gegroeid i.h. volle bewustzijn van zijn achterstand t.o.v. zijn grote buren: Byzantijnse Rijk & Arabische wereld

Verhouding met Arabische wereld

- zorgde vaak voor conflict, maar stond ook voor intensieve handelsrelaties & veelvuldige cultuuroverdracht

- Westen kon veel overnemen en zich verder ontwikkelen, waardoor het zich geleidelijk emancipeerde

- naarmate Osmaanse Rijk het Byzantijnse verving ging dit de grootste militaire & culturele uitdaging vormen voor het Westen à beheerste Hongarije & Mid. Zee in 16/17^de eeuw

= weer continuïteit met de Middeleeuwen

ME= Eeuwen des onderscheids

door de fundamentele bijdragen van Europa aan de wereldgeschiedenis in die periode