Thales of Miletus speelde een belangrijke rol in de ontwikkeling van de wiskunde als taal van de wetenschap. Hij voorspelde met wiskunde een zonsverduistering.

Pythagoras was een leerling van Thales. Hij vond o.a. dat hele breuken op een gitaar harmonisch klinken waar oneindige of lange breuken niet mooi klinken. Ook bekend van de hoek van Pythagoras.

Het meeste van de toenmalige psy zou nu medisch benaderd worden.

Alcmaeon begon met het ontleden van lichamen. Hij behandelde ziekte vanuit een holistisch perspectief (=het idee dat de eigenschappen van een systeem niet kunnen worden verklaard door de som van alle componenten).

Hippocrates wees al het bijgeloof en rituelen af rond de medische wereld en volgde Alcmaeon’s aanpak. Alle ziekten komen door natuurlijke oorzaken en moeten met natuurlijke methoden worden behandeld.

In The Art of Healing beschreef hij melancholie, manies, depressies, fobieën, paranoïdes en hysterie. Hij dacht dat hysterie aan vrouwen was voorbehouden, het verkeerd geplaatst zijn van de baarmoeder.

In The Nature of Men beschreef hij hoe lucht, aarde, vuur en water overeenkomen met zwart en geel gal, bloed en phlegm (= een stof afgescheiden door het slijmvlies). Onbalans van één van deze stoffen zorgt voor ziekte. Hier komt o.a. aderlaten vandaan en dit bleef een veel toegepaste praktijk in de eeuwen daarna. Onbalans beïnvloed ook temperament (chagrijnig/snel boos/apathisch e.d.).

In De Morbu sacro beschreef hij epilepsie. Toentertijd was epilepsie een goddelijke interventie. Epilepsie beschouwde hij als een natuurlijke aandoening die te maken had met disharmonie van de hersenen.

Verder o.a. bekend van de Hipocrates eed en word beschouwd als een ancient father of psychology. Meeste van Hippocrates is bekend door Galen die 600 jaar later leefde.

Galen: A Link with the Past
Zijn gedachtes bleven belangrijk tot aan de 16de eeuw.

Hij was geen christen maar geloofde dat de bouw van de mens het bewijs van god was.

Het hart is de ‘verwarming’ van de mens, er brand een vuur in. Pas 1500 jaar later werd het hart gezien als pomp.

In On the Passions and Errors of the Soul beschreef Galen dat ziektes van de ziel voortkomen uit passies zoals boosheid, angst e.d. Een irrationele kracht verwijst ratio. Om hiervan te genezen is begrip van de eigen ziel en zelfkennis noodzakelijk.

Toen Dewey de Universiteit van Chicago verliet werd het leiderschap van functionalisme

overgenomen door zijn student Angell. Angell begon zijn studie in 1891 in Harvard, waar

hij o.a. onderricht ontving van William James en laboratoriumwerk deed met

Münsterberg.

Angell zag het functionalisme als een stroming die op cruciale punten van het

structuralisme verschilde: functionalisme is de psychologie van het Hoe en Waarom van

bewustzijn (‘what is the mind for?”), structuralisme houdt zich bezig met Wat bewustzijn

is (“what is the mind?”).Psychologie zou “het denken” moeten bestuderen, niet

“gedachten”. Er is een voortdurende wisselwerking tussen het psychologische en het

fysieke, eigenlijk is er geen onderscheid te maken tussen deze twee en zijn ze één.

Net als Dewey is Angell geïnspireerd door Darwin. Angell was vooral geïnteresseerd in de

evolutie van intelligentie en instinct. Hij onderzoekt hoe ratten leren in een doolhof, dit

onderzoek krijgt later vervolg bij zijn student Watson (H 12). Angell droeg zijn

voorzitterschap over aan één van zijn studenten, Harvey A. Carr.

Functionalisme is de psychologie van hoe en waarom van het bewustzijn. Ten tweede beschrijft de functionalist de operaties van de geest en de functies van

bewustzijn onder daadwerkelijke leefcondities

Dewey was filosoof, een invloedrijke onderwijsvernieuwer en –hervormer, een sociaal

criticus en commentator en een psycholoog wiens publicaties hebben geleid tot de basis

van het functionalisme. Na een universitaire studie werkte hij drie jaar als docent, hij

doceerde alle vakken. Deze ervaring overtuigde hem van het nut van

onderwijshervorming. Dewey vervolgde zijn studie filosofie en psychologie aan John

Hopkins University, vervolgens wordt hem het voorzitterschap van de afdeling filosofie

van de Universiteit van Chicago aangeboden (psychologie en pedagogiek viel hier ook

onder). Hij publiceerde een artikel dat een klassieker werd in de psychologie en ten

grondslag ligt aan het functionalisme (“The Reflex Arc Concept of Psychology”, “de

reflexboog…”).

Dewey bekritiseerde de stimulus-respons theorie want: responses (gedragingen) en

ideeën moeten altijd in de functionele context bestudeerd worden. Vb van kind dat

brandende kaars aanraakt: kind ziet vlam (stimulus), raakt het aan (response), brandt

zich (stimulus), trekt hand terug (response). Dewey beschouwt deze opeenvolging van

responses op stimuli als kunstmatig (gedrag en bewustzijn kunnen niet worden verdeeld

in stukjes), bovendien laat het buiten beschouwing dat mensen hun gedrag aanpassen

aan de omgeving.

Dewey noemde zichzelf een democratisch evolutionist. Hij vond dat alle mensen op het

gebied van onderwijs en werk gelijke kansen moesten krijgen. Hij schreef een invloedrijk

boek “The School en Society” (1899). Ieder onderwijssysteem zou aan vier

psychologische behoeften van een kind moeten voldoen: conversatie, nieuwsgierigheid,

opbouw (“construction” genoemd) en artistieke expressie. In 1896 startte hij met de hulp

van een groepje ouders een “labatory school” voor kinderen in de basisschoolleeftijd.

Deze school was geen leraar-training school maar meer een “laboratorium” om te kijken

hoe kinderen denken en leren en hoe ze het best onderwezen konden worden. Zijn

aanpak was niet van drillen en uit het hoofd leren. De functie van de leerkracht was niet

het overbrengen van dogma’s, maar het stimuleren van divergent denken (=oplossingen

bedenken, wat kan ik ermee?). Toen de universiteit van Chicago besloot dat Dewey’s

school moest fuseren was hij zo verbolgen dat hij naar Columbia University vertrok.