- toonde in 1991 samen met E. Balibur de dubbelzinnige identiteit van de term “ras” aan, en toonde ook aan dat een irrationeel oordeel realiteit kan worden (self-fulfilling prophecy)

- stelt dat het kapitalisme een grootschalig sociaal wereldsysteem is, dat zonder overgang ontstaan is uit het ME feodalisme

- post-marxist, weekte zich los van het determinisme en huldigde een humanistische aanpak, spaarde geen kritiek op de these van een al te mechanistisch verband tussen de sociaal-economische ‘onderbouw’ en de ideologische ‘bovenbouw’

- verklaart in ‘The Modern World System’ (1974-1988) de evolutie van het kapitalisme door de uitbuiting door de industrielanden van de onderontwikkelde perifere gebieden. Het kapitalistisch systeem is dynamisch: hij is geboeid door de vraag waarom sommige gewesten de status van kern-land veroveren, andere die verliezen: de welvaart van het ene gewest is afhankelijk van de onderontwikkeling van het andere.

voorspelt in ‘End of the World as we know it’ (1999)dat de massa’s zich, ontgoocheld, zowel van het communistische als van het kapitalistische wereldsysteem zullen afwenden

Wees erop in ‘La vision des vaincus. Les indiens du Pérou devant la conquête espagnole, 1530 – 1571’ (1971) dat de notie « breuk » contradictorische dimensies kan vertonen

3^de fase van de Annales: sociale geschiedenis die aandacht schonk aan mentaliteitsaspecten: interesse voor de dood

In Nederland is het milieu van beroepshistorici zelf het voorwerp van een fictieromancyclus ‘Het Bureau’ van Voskuil is de sleutelroman waarop zelfs een index is geconstrueerd om de vaak erg herkenbare figuranten thuis te brengen (verschil ‘literair’ – ‘fictieliteratuur)