- Managers moeten zich richten op het klaarstomen van de organisatie voor verandering
- Managers moeten hun eigen rol in het proces begrijpen
- Managers moeten de rol van individuele WN’s vergroten

Weerstand
- Onzekerheid
- Angst voor verlies van geld, gezag, vriendschap, …
- De overtuiging dat de verandering niet in overeenstemming zal zijn met de doelen en
belangen van de organisatie en dus schadelijk voor het bedrijf

1. Voorlichting en communicatie
Informeer WN via gesprekken

2. Participatie
Betrek diegenen die de verandering tegenwerken

3. Ondersteuning en begeleiding
Kan tijdrovend zijn

4. Onderhandeling
Bied iets waardevol in ruil aan

5. Manipulatie en coöptatie
Verdraaien of achterhouden van feiten
(coöptatie: manipulatie en participatie)
(manipulatie: sluikse beïnvloeding, zoals het verdraaien of het achterhouden van feiten)

6. Dwang
Dreigen met maatregelen

1. Structureel

Verandering van structuurcomponenten of het formele ontwerp voor het bedrijf Bv. Werkspecialisatie, taakgroepering

2. Technologisch

Introductie van nieuwe apparatuur, middelen of werkmethodes Bv. Automatisering, digitalisering, methoden

3. Menselijk

Verandering in attitude, verwachtingen en gedrag

4. Organisatieontwikkeling (OO)

Technieken of programma’s voor het veranderen van mensen en de aard en kwaliteit van intermenselijke werkrelaties

-> OO-technieken die voor organisaties in het ene land werken, zijn niet noodzakelijk geschikt voor organisaties in een ander land

1. Managers
Interne ondernemers

2. Niet-managers
Veranderingsspecialisten

3. Externe adviseurs
Experts op het gebied van implementatie van verandering

4. Verandermanager
Iemand die fungeert als katalysator en de verantwoordelijkheid neemt om het
veranderingsproces te leiden