· De industriële revolutie die in de westerse wereld de basis legde voor een industriële samenleving
· De opkomst van politiek-maatschappelijke stromingen: liberalisme, nationalisme en socialisme,
confessionalisme en feminisme
· Voortschrijdende democratisering, met deelname van steeds meer mannen en vrouwen aan het
politieke proces
· De opkomst van emancipatiebewegingen
· Discussies over de sociale kwestie
· De moderne vorm van imperialisme die verband hield met de industrialisatie

· Rationeel optimisme en verlicht denken dat werd toegepast op alle terreinen van de samenleving:
godsdienst, economie en sociale verhoudingen
· Voortbestaan van het ancien régime met pogingen om het vorstelijk bestuur op eigentijdse verlichte
wijze vorm te geven (verlicht absolutisme)
· De democratische revoluties in westerse landen met als gevolg discussies over grondwetten,
grondrechten en staatsburgerschap
· Uitbouw van de Europese overheersing, met name in de vorm van plantagekoloniën en de daarmee
verbonden trans-Atlantische slavenhandel, en de opkomst van het abolitionisme

· Wereldwijde handelscontacten, handelskapitalisme en het begin van een wereldeconomie
· De bijzondere plaats in staatkundig opzicht en de bloei in economisch en cultureel opzicht van de
Nederlandse Republiek
· Het streven van vorsten naar absolute macht
· De wetenschappelijke revolutie

· Het veranderende mens- en wereldbeeld van de renaissance en het begin van een nieuwe
wetenschappelijke belangstelling &De hernieuwde oriëntatie op het erfgoed van de klassieke oudheid
· Het begin van de overzeese expansie
· De protestantse reformatie die splitsing van de christelijke kerk in West-Europa tot gevolg had
· Het conflict in de Nederlanden dat resulteerde in de stichting van de Nederlandse staat